Korzystaj z wiedzy naszych specjalistów
Powrót do artykułów

Poronienia - objawy, przyczyny i szanse na ciążę w przyszłości

W skrócie Poronienie to przedwczesne, samoistne zakończenie ciąży przed jej 22. tygodniem. Do większości strat dochodzi w pierwszym trymestrze ciąży, często jeszcze na bardzo wczesnym jej etapie, przed implantacją zarodka, kiedy większość kobiet nawet nie wie, że doszło do zapłodnienia. Zazwyczaj trudno jednoznacznie określić powód poronienia, w wielu przypadkach odpowiedzialne za to są wady genetyczne zarodka.

Objawy poronienia

Charakterystycznymi objawami utraty ciąży są silne, nagłe, brązowe lub jasnoczerwone krwawienie oraz nieprzemijające skurcze w podbrzuszu, połączone z bólem kręgosłupa w odcinku krzyżowym. W przypadku ich wystąpienia należy niezwłocznie skonsultować się z lekarzem lub położną.

Dodatkowymi, lecz mniej częstymi objawami są:

  • ropne upławy - wyciek biało-różowej wydzieliny, w których mogą też być widoczne elementy tkanki,
  • stan zapalny błony śluzowej, przydatków i otrzewnej,
  • nagłe, znaczne podwyższenie temperatury,
  • odpływanie płynu owodniowego,
  • dreszcze, niepokój,
  • nagła, niewytłumaczalna utrata wagi.

W pierwszych tygodniach ciąży, gdy kobieta nie jest świadoma jeszcze swojego stanu, poronienie, w postaci krwawienia i pojawiających się dolegliwości bólowych, często mylone jest ze spóźnioną miesiączką. Na tym etapie zazwyczaj kobiety jeszcze nie robią testu ciążowego, nie wiedzą zatem, że doszło do zapłodnienia – tłumaczy dr n. med. Elwira Jasińska, ginekolog-położnik z Kliniki Bocian w Białymstoku.

Jesteśmy po to, by odpowiedzieć na Twoje pytania

SKONTAKTUJ SIĘ ZE SPECJALISTĄ Z WYBRANEJ KLINIKI:

Skontaktuj się z naszym specjalistą

Warszawa - Śródmieście
Phone icon +48 22 300 50 90

Rodzaje poronień

Przebieg poronienia samoistnego, następującego z przyczyn naturalnych, zależy w dużej mierze od zaawansowania ciąży. Ze względu na ten czynnik możemy wyróżnić:

  • Poronienie wczesne - to utrata w pierwszym trymestrze ciąży do 12. tygodnia.
  • Poronienie późne - występuje między 3. a 5. miesiącem ciąży.

Jeżeli płód został wydalony przez organizm w całości mówimy o poronieniu zupełnym, gdy natomiast w macicy pozostają fragmenty kosmówki i łożyska, które należy usunąć np. za pomocą łyżeczkowania, mamy do czynienia z poronieniem niezupełnym.

Ryzyko poronienia jest najwyższe w pierwszych tygodniach ciąży. Szacuje się, że nawet 15-20% ciąż klinicznych, potwierdzonych przez lekarza, kończy się poronieniem przed 12 tygodniem. Po tym czasie, gdy badania USG, prenatalne wyjdą prawidłowo, zagrożenie utraty ciąży znacznie się obniża, choć oczywiście nie można w pełni wykluczyć takiej sytuacji – dodaje dr n. med. Elwira Jasińska z Kliniki Bocian w Białymstoku.

Poronienia dzieli się również pod względem nasilenia objawów klinicznych.

  • Poronienie zagrażające - przy którym występuje niewielkie plamienie bądź pobolewanie podbrzusza, jednocześnie kanał szyjki macicy pozostaje nadal zamknięty. Najczęściej ten stan powoduje niewydolność ciałka żółtego spowodowana niskim poziomem progesteronu. Ten rodzaj poronień w wielu przypadkach można powstrzymać dzięki odpowiedniemu leczeniu. Pacjentka powinna pozostawać pod kontrolą lekarza, który będzie monitorował hormony niezbędne do utrzymania ciąży, jak również obserwował rozwój płodu za pomocą USG.
  • Poronienie rozpoczynające się jest już bardziej zaawansowanym klinicznie stanem, objawia się nasilającym się krwawieniem i silnymi skurczami, polega na skróceniu i lekkim rozwarciu szyjki macicy. W takiej sytuacji wymagana jest hospitalizacja, leczenie farmakologiczne oraz stałe monitorowanie poziomów hCG i rozwoju płodu. W przypadku spadku stężenia hCG szanse na utrzymanie ciąży są niestety niewielkie.
  • Poronienie w toku charakteryzuje się niezwykle silnym krwawieniem i skurczami oraz skróceniem i rozwarciem szyjki macicy. W przypadku tego typu diagnozy nie da się uratować ciąży, ten stan może być również zagrożeniem dla zdrowie matki.
  • Poronienie zatrzymane objawia się nieadekwatną wielkością płodu do zaawansowania ciąży. Wiąże się to również z niewyczuwalnym tętnem i brakiem ruchów dziecka. W takim przypadku prowadzi się dodatkowe badania, by potwierdzić obumarcie płodu.

Postępowanie w przypadku poronień

Określone metody postępowania zależą od zaawansowania ciąży, a także przebiegu poronienia. We wczesnym etapie ciąży (do ok. 12 tygodnia) jeżeli doszło do poronienia zupełnego, zazwyczaj wystarczy kontrolna wizyta u ginekologa. Z kolei, gdy potrzebne jest oczyszczenie macicy, lekarz może zastosować zabieg łyżeczkowania, który przeprowadzany jest w znieczuleniu ogólnym, by kobieta nie odczuwa dolegliwości bólowych. Kolejną opcją jest farmakologiczna indukcja poronienia. Za pomocą leków wywołuje się skurcze macicy, by oczyściła się z martwych tkanek. - Dolegliwości bólowe w takim przypadku są większe, jednak kobieta szybciej wraca do zdrowia w porównaniu do zabiegu łyżeczkowania. Farmakologiczne poronienie jest także mniej przewidywalne, może nastąpić po kilku godzinach, jak i po kilku dniach, nie zawsze też za pomocą tej metody w pełni udaje się oczyścić organizm. Gdy dochodzi do poronienia przy bardziej zaawansowanej ciąży przeprowadzany jest już zabieg łyżeczkowania lub wywoływana jest akcja porodowa – zaznacza dr n. med. Elwira Jasińska z Kliniki Bocian.

W dalszym postępowaniu istotne jest określenie, czy dla danej pacjentki była to pierwsza utrata ciąży - poronienie sporadyczne, czy może miała ona charakter nawykowy, co oznacza trzecią lub kolejną stratę następującą po sobie. Przyczyny poronień bada się zazwyczaj dopiero w przypadku powtarzających się poronień.

Przyczyny poronień

Czynniki, których występowanie zwiększa prawdopodobieństwo poronienia mają charakter zarówno biologiczny, jak i środowiskowy. Wśród najczęstszych przyczyn poronień wymienia się:

  • Wady genetyczne zarodka lub nieprawidłowości genetyczne rodziców - nieprawidłowości w liczbie chromosomów zarodka mogą powstawać po zapłodnieniu, jak również być dziedziczone. W przypadku rodziców problem związany jest dosyć często z nieprawidłowym kariotypem, co może skutkować powtarzającymi się poronieniami.
  • Zaburzenia hormonalne - szczególny wpływ mają choroby tarczycy, cukrzyca, PCOS i niewydolność ciałka żółtego.
  • Wiek kobiety - częstość poronień wzrasta wraz z jego zaawansowaniem. U pań po 40. roku życia dochodzi do poronienia co drugiej ciąży w wyniku pogorszenia jakości komórek jajowych i pojawiających się mutacji genetycznych zarodka.
  • Nieprawidłowości anatomiczne macicy - do tych zagrażających ciąży należą zwłaszcza mięśniaki, macica dwu- i jednorożna oraz niewydolność szyjki macicy. Dodatkowo wcześniejsze porody mogą uszkodzić szyjkę, z kolei przeprowadzone zabiegi w obrębie macicy mogą prowadzić do pojawienia się zrostów.
  • Zaburzenia krzepnięcia krwi - powoduje je trombofilia, która utrudnia zagnieżdżenie zarodka w macicy oraz przyczynia się do problemów w rozwoju łożyska.
  • Infekcje - częściej powodują poronienia sporadyczne niż nawracające. Najgroźniejszymi chorobami są różyczka, toksoplazmoza, chlamydioza i cytomegalia, więc podczas pierwszego trymestru ciąży zaleca się badania pod kątem ich ewentualnego wykrycia. Podczas ciąży istotne jest również utrzymanie równowagi flory bakteryjnej pochwy, która jest odpowiedzialna za ochronę macicy i zarodka.
  • Czynniki immunologiczne - odpowiadają za większość poronień nawykowych. Zaburzenia autoimmunologiczne, takie jak zespół antyfosfolipidowy, powodują wytwarzanie przeciwciał, które atakują organizm przyszłej mamy. Dochodzi też do częstego powstawania zakrzepów oraz obniżenia ilości płytek krwi w osoczu.

Co zwiększa ryzyko poronienia?

Przyczyn poronień może być znacznie więcej, niekiedy są efektem przyjmowania niektórych leków, narkotyków, spożywania alkoholu, a także kontaktu ze szkodliwymi środkami chemicznymi. Zbyt intensywna aktywność fizyczna, czynniki środowiskowe, jak chociażby drastyczne zmiany ciśnienia i temperatur, mogą również spowodować utratę ciąży.

Badania po poronieniu

W związku z różnorodnością czynników sprzyjających poronieniom, istnieje szereg badań, które wykonuje się przy powtarzających się utratach ciąż. Pomagają one zidentyfikować przyczynę poronień. Są to między innymi badania genetyczne, hormonalne i immunologiczne, badania nasienia oraz badania, mające wykryć obecność ewentualnych infekcji wirusowych i bakteryjnych.

Poronienia i szanse na następną ciążę

Ze względu na to, że poronienia zdarzają się dosyć często, po pierwszej utracie ciąży, zwłaszcza na jej wczesnym etapie, zazwyczaj poprzestaje się na badaniach USG i hormonalnych. W takiej sytuacji pacjentkom dużo bardziej potrzebne jest wsparcie psychiczne, niekiedy również opieka psychologa. Po pierwszym poronieniu szanse na sukces następnej ciąży są duże, więc nie przeprowadza się zaawansowanej diagnostyki i terapii. Przy powtarzających się poronieniach wykonuje się już zazwyczaj bardziej szczegółowe badania, aby móc zidentyfikować i leczyć przyczynę problemu. Niektóre zagrożenia powodujące poronienia udaje się powstrzymać i donosić ciążę, jednak jest do tego potrzebna dokładna diagnostyka i opieka specjalisty.

Często kobiety zastanawiają się, kiedy ponownie będą mogły starać się o dziecko? Jeżeli poronienie przebiegało w pierwszych tygodniach ciąży, organizm całkowicie oczyścił się to próby można podejmować nawet w najbliższym cyklu, o ile oczywiście pacjentka czuje się na siłach, a lekarz nie zgłosił żadnych przeciwwskazań.

dr n. med. Elwira Jasińska

Eskpert: dr n. med. Elwira Jasińska,
ginekolog-położnik, specjalistka ds. leczenia niepłodności z Kliniki Bocian w Białymstoku.

Biografia

Skontaktuj się z naszym specjalistą

dr n.med. Grzegorz Mrugacz,
ginekolog-położnik, specjalista ds. leczenia niepłodności, dyrektor medyczny Klinik Bocian

Powiązane artykuły

image-undefined
Badanie drożności jajowodów – w jakim celu jest wykonywane?

Ocenę drożności jajowodów wykonuje się na podstawie histerosalpingografii (HSG), sonohisterosalpingografii (sono-HSG) lub laparoskopii. Badanie jest zalecane pacjentkom w przypadku diagnostyki niepłodności i pojawiających się problemów z zajściem w ciążę.

image-undefined
Ciąża pozamaciczna - przyczyny, najczęstsze objawy i leczenie

Ciąża pozamaciczna, czyli zagnieżdżenie zarodka i rozwój płodu w nieprawidłowym miejscu, zdarza się dosyć rzadko. Jej występowanie powoduje jednak bardzo niebezpieczne powikłania, zagrażające życiu matki, dlatego ważne jest jej szybkie zdiagnozowanie i podjęcie odpowiedniego leczenia.

Zobacz także